GALATA KAMONDO MERDIVENLERI

Kamondo Merdivenleri; İstanbul Boğazının Rumeli yakasında Karaköy Bankalar Caddesi ile paralelinde bulunan Eski Banker sokağı birbirine bağlayan Art Nouveau üslubunda inşa edilmiş merdivenlerdir. Bu merdivenleri yaptıran Kamondo ailesi o dönemin en önemli banker ailesi. Avrupa'nın sayılı büyük banker ailelerinden bir tanesi.  İstanbul'a önemli katkıları olmuş. Mesela, kente ilk modern belediyeciliğin başlamasında ve bunun için Beyoğlu'nun pilot bölge seçilmesinde rol oynamışlar. Bugünkü 6. Daire olarak bilinen Beyoğlu Belediyesi'nin oluşmasında maddi ve manevi destekleri var. Tabii Galata civarında birçok iş hanları ve konutları var. İsimlerine bakılırsa, İspanyolca (Ca'mondo) casa ve mondo sözcüklerinden türetilmiş ve dünya evi anlamına geliyor. Birçok sürgün yahudi ailesi gibi, önce Venediğe göçmüşler daha sonra bazı ailelerle beraber İstanbul’a yerleşmişlerdir. Dedeleri tellal yani çığırtkan imiş. İlk olarak Ortaköy'e yerleşmişler. Sonradan ailenin diğer üyeleri para ticaretine başlayınca, esasen Eşkenaz Yahudilerinin rağbet ettikleri Galata civarında konumlanmışlar. Biz popüler olarak bu aileyi resimde görülen merdivenleri dolayısıyla bilmekteyiz. Bu merdivenleri banker Abraham Salomon beyin ilk çocuğu dünyaya geldiğinde, iniş çıkış kolay olsun diye yaptırmış. Aile iş yerlerine yakınlığı dolayısıyla aynı mahalde oturmayı tercih etmiştir. Yahudilerde böyle bir eğilim olduğun biliyoruz. Hatta Avrupa'da ve İstanbul’da da dükkanlarının arkasında veya üst katlarında oturan çok sayıda esnaf ya da tüccar aile olduğunu biliyoruz. Bu ailenin Galata'da şimdi Galata Residence Hotel olan apartımanda oturmuş olduğunu, sonra Serdar-ı Ekrem sokağında meşhur Doğan Apartımanı'nın sırasında bulunan Kamondo Apartımanı'nda ikamet etmiş olduklarını bilmekteyiz. Bu yapı daha sonra han olmuş ve Birçok banker ofisi bu binadaymış. Ancak 50'lerden itibaren tekrar mesken olarak kullanılmaya başlanmış. Hatta Abidin Dino bir süre bu binada oturmuş. O sıralarda birçok ünlü yazar ve sanatçı arkadaşı bu eve gelip, zaman zaman kalırlarmış. Şimdiki Galata Residence Hotel, ki hemen Göz Hastanesi'nin yakınındadır,  sonradan bir süre özel yahudi lisesi olarak faaliyet göstermiş, ondan sonra da bulunduğu sokağın adını alarak, Felek Han olmuştu. Osmanlı Merkez Bankası kurulduğu 1892 tarihlerinde bugünlerde boşaltılmış olan, eski Genel Sigorta binasını inşa ettirip aynı Genel Sigorta adı altında bankerlik faaliyetlerine hız vermişlerdi. Tabii başka birçok ünlü ortakla beraber. Osmanlıca yazıda sigorta sözcüğü kullanılmadığı için, İtalyanca olan kelime osmanlıca  "sikuraçione jeneral hanı" olarak yazılmıştır. Bu Kamondo ailesi Cumhuriyet'ten sonra yavaş yavaş Fransa'ya yerleşir. Orada da ünlü bir aile olur. Kültür ve ekonomi hayatına önemli katkılarda bulunur. Paris merkezinde Camondo adıyla anılan müze ve konser salonu bile vardır. Gelgelelim, 2.Dünya Savaşı sırasında Naziler Paris'e girince ailenin son kalan fertlerinden bazısı yahudi toplama kamplarında can verirler.